فارسی۱ (آوایش: فارسیوان، به انگلیسی: Farsi1) یک شبکهٔ تلویزیونی فارسیزبان است که دفترهای آن در استودیو سیتیِ دوبی قرار دارند و روی ماهوارهٔ یوتل ست برنامههای سرگرمکننده پخش میکند.[۲][۳][۴] این شبکه از مرداد ۱۳۸۸ اقدام به پخش سریالهای خارجی با دوبلهٔ فارسی کردهاست و در ایران مورد توجه مخاطبان قرار گرفتهاست. مدیر ارشد اجرایی این کانال، زید محسنی است. کار دوبلهٔ سریالهای فارسی۱ توسط کمپانیهای ثالث در مراکزمختلف منطقه انجام میشود.[۵]
فارسی۱ سرمایهگذاری مشترک گروه موبی و کمپانی نیوز کورپوریشن است.[۶] گروه موبی در سال ۲۰۰۲ توسط سعد محسنی، استرالیایی افغانتبار، و خواهر و دو برادرش تاسیس شد.[۷]
محتویات
۱ آغاز
۲ مالکیت
۳ بازخورد در ایران
۴ منتقدان
۵ برنامهها
۶ سانسور و پارازیت
۷ سریالهای پخش شده
۸ در حال پخش[۳۰]
۸.۱ سریال های روزانه
۸.۲ برنامه گفتگو
۹ بزودی
۱۰ شبکه تلویزیونی خواهر
۱۱ پانویس
۱۲ پیوند به بیرون
آغاز
مجموعهٔ رسانهای استار در ۲۳ دسامبر ۲۰۰۸ اعلام کرد که اوایل سال ۲۰۰۹ کانال تلویزیونی سرگرمکنندهای به زبان فارسی راهاندازی خواهد کرد. مسئولان گروه استار، هدف از راهاندازی کانال تلویزیونی به زبان فارسی را پخش برنامه برای مخاطبان فارسی زبان در سراسر آسیا اعلام کردهاند. بیشتر مخاطبان فارسیزبان در ایران، افغانستان و تاجیکستان زندگی میکنند، اما استار دفتر بازاریابی و فروش کانال فارسیزبان خود را در شهر دبی در امارات عربی متحده قرار دادهاست.[۸]
این شبکهٔ تلویزیونی با همکاری گروه STAR Asia و گروه رسانهای موبی اداره میشود که توسط سعد محسنی که یک استرالیایی افغانتبار است و خواهر و دو برادرش در سال ۲۰۰۲ تاسیس شدهاست.[۹][۱۰] به گزارش روزنامه همشهری این شبکه در پی راهاندازی فارسی۲ است.[۱۱]
مالکیت
فارسی۱ سرمایهگذاری مشترک گروه موبی و کمپانی نیوز کورپوریشن است.[۱۲] گروه موبی در سال ۲۰۰۲ توسط سعد محسنی، استرالیایی افغانتبار، و خواهر و دو برادرش تاسیس شد.[۱۳] برپایهٔ آمار ژوئیه ۲۰۱۰ روپرت مرداک حدود ۱۲٪ از سهام نیوزکورپ را در اختیار دارد که این سهام شامل ۳۸٪ از سهام رایدهندهٔ کمپانی نیز میشود.[۱۴]
بازخورد در ایران
فارسی۱ کار خود را از مرداد ۱۳۸۸ آغاز کرد و در ایران مورد استقبال و توجه بسیار قرار گرفت.[۱][۱۵][۱۱] به گزارش دویچه وله، «این شبکه توانستهاست با مجموعههایی عامهپسند و با استفاده از چاشنیهایی چون زنان و دختران زیبارو و داستانهایی عاشقانه در جذب مخاطبان موفق شود و تماشاگری را که در پی نوعی سرگرمی برای رهایی از دغدغهها و خستگیهای کار و زندگی اجتماعی است، به دنبال خود بکشاند.»[۱] عدم توفیق و نبود راهبردی از پیش تعیینشده برای جذب مخاطب توسط صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران نیز مزید بر علت شدهاست.[۱۵][۱۶][۱۱] در نشست برگزارشده «مرکز تحقیقات استراتژیک مجمع تشخیص مصلحت نظام»، دلیل عمده را «ضعف عملکرد صدا و سیما» عنوان کردند[۱۷] و کارگردانان عملکرد این سازمان در حوزه سریال را مورد اعتراض قرار دادند.[۱۸] ابراهیم رها در مقاله طنزی در روزنامه اعتماد این موضوع را دستمایهٔ کارش قرار دادهاست.[۱۹] عزتالله ضرغامی رئیس صدا و سیما و نشریه همشهری جوان این انتقادات را رد کردند.[۲۰][۲۱] در گزارشی از رادیو زمانه که شهرنوش پارسی پور آن را تهیه کردهاست، دلایلی برای علاقهمندی بینندگان به تماشای سریالهای تلویزیونی این شبکه آورده شدهاست.[۲۲] گفته شده که خواستن برقراری ارتباط با جهان به زبان فارسی از دلایل این علاقهمندی است، کسانی که دوست دارند دنیایی را ببینند که به دنیای خودشان شباهت دارد و نمیخواهند ایرانی را ببینند که شباهتی به ایران واقعی شان ندارد .(اشاره به نوع برنامههایی که از تلوییزیون داخلی ایران پخش میشود).از دیگر مزیتهای سریالهای فارسی وان که در این گزارش آورده شده این است که با اینکه این سریالها در داخل کشور ایران تولید نمیشود، اما از کشورهایی هستند ( امریکای لاتین و کره جنوبی ) که مردم ایران هیچ کینهای از آنها به دل ندارند و با خیال راحت به تماشای آنها مینشینند.
منتقدان
استقبال از این شبکه در میان مسئولان ایران نگرانیهایی ایجاد کردهاست،[۱] اگرچه هنوز در این مرحله کار نظرسنجی، تحلیل مخاطبان و بررسی اثر این شبکه صورت نگرفته و نظر کارشناسان در حد تخمین بود.[۱۱] بعداً حسن عباسی، رئیس مرکز بررسیهای دکترینال امنیت بدون مرز، عنوان کرد «ما این سریالها را از منظر جامعهشناختی و روانشناختی و سایر مبانی آن بررسی کردهایم، این برنامهها و شبکهها یک تب و موج است و این تب و موج در کمتر از یک سال آینده فروکش خواهد کرد.» «بنده با این نظر که این نوع شبکهها با محتوای کنونی میتوانند در راستای بسترسازی برای انقلاب نرم وارد عمل شوند، موافق هستم اما نمیتوان عملکرد این شبکهها را در راستای انقلاب مخملی قلمداد کرد.» و «بنده معتقد نیستم که این امر به فروپاشی خانوادهها منجر شود». او عامل جذابیت آنها را عشقهای ضربدری و مثلثی دانست بنابراین راهاندازی شبکه خصوصی در ایران راه مناسبی برای مقابله با این شبکه نیست.[۲۳] او در برنامه دیروز، امروز، فردا این شبکه را زمینهساز «زنای ذهنی» خواند.[۲۴] پیش از آن، وبگاه الف این شبکه را «سومین حلقه از صف جدید مبارزه علیه تولیدات رسانهای فرهنگی ایران پس از امبیسی پرشیا و تلویزیون فارسی بیبیسی» نامید.[۲۵] برخی کارشناسان فرهنگی نزدیک به دولت این شبکه را صهیونیستی، و مقدمه تهاجم فرهنگی، درصدد تغییر باورهای دینی و اعتقادی مردم،[۲۳] ترویج خانوادههای بیسامان، عادی جلوه دادن خیانت همسران و رابطه جنسی دختر و پسر پیش از ازدواج میدانند.[۱][۲۶][۱۵] علی گرانمایهپور، کارشناس مسائل رسانههای گروهی معتقد است در این میان مردم شهرستانها و قشر کمسواد جامعه تاثیرپذیرتر هستند.[۱۱]
از دیدگاه این منتقدین، این شبکه ظاهراً برای مردم فارسی زبانان تاجیکستان، افغانستان و ایران، اما در اصل با تمرکز خاص روی مردم ایران جهت برنامه درازمدتِ تهاجم، انتخاب محتوای سریالهایش را با دقت و وسواسی خاص انجام میدهد؛[۱۵][۲۷] چنانچه برای سرعتبخشی به پخش، کیفیت دوبله تحت شعاع قرار گرفته است.[۱۵] این کارشناسان آنونسها و ولههای قوی این شبکه را نیز هدفمند دانستهاند.[۲۷] رضا سیفپور در وبگاه تابناک مینویسد: «... ولههای خاص غالباً با رنگهای صورتی از ویژگیهای دیگر برنامههای این شبکهاست... رنگ صورتی خصوصاً آنجا که در کنار رنگهای تیره قرار میگیرد از رنگهای ویژه و مورد توجه شبکههای پورنو بوده... به خصوص در مجاورت رنگ تیره برانگیزاننده حس و غریزه جنسی در مخاطب است.»[۱۵] عبدالله بیچرانلو، نویسنده نشریه پگاه حوزه، پخش اذان در ماه رمضان را برای جذب حداکثر مخاطب و ایجاد احساس نزدیکی فرهنگی با مخاطب؛ و پخش درامهای کرهای را یک «دام» برای ترغیب مخاطب به دیدن دیگر برنامهها میداند.[۲۷] مدیرکل آسیبهای اجتماعی قوه قضاییه نیز ۱۵ درصد از طلاقهای صورت گرفته، را متاثر از برنامههای شبکه فارسی وان میداند. [۲۸]
برنامهها
شبکه فارسی۱ به پخش برنامههای سرگرم کننده از جمله سریالها و برنامههای نمایشی میپردازد. این شبکه این برنامهها را بصورت دوبله شده پخش میکند. شبکهٔ فارسی۱ خود را اولین شبکهٔ سرگرمی جهانی فارسی زبان میداند.[۹] دوبله تمام سریالها در افغانستان و توسط افغانهایی که قبلاً در ایران ساکن بودهاند صورت میگیرد.[۲۹] کارشناسان کیفیت دوبله این شبکه را نسبت به صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران ضعیفتر میدانند.[۱]
سانسور و پارازیت
بنا به گفته خود فارسی۱ از پخش قسمتهایی به گفته آنان، غیرقابل قبول، بیشرمانه، ناپسند و یا توهین آمیز به نظر میرسد، ممکن است سانسور شود؛ اما اکثر بخشهای سریال بدون تغییر باقی خواهند ماند و داستانها درست بر اساس سریال اصلی خواهدبود. در برخی مناطق کشور از جمله تهران، شیراز، مشهد، اصفهان و تبریز این فرکانس دارای پارازیت است. وبگاه اینترنتی فارسی۱ از طرف جمهوری اسلامی ایران فیلتر شدهاست.[۹]
در آغاز تابستان سال ۱۳۸۹ ارسال پارازیت روی فرکانس فارسی ۱ به همراه چند شبکه دیگر فارسی زبان آغاز شد. مسئولین این شبکه ابتدا فرکانس دیگری را روی ماهواره هاتبرد ارائه دادند اما آن فرکانس نیز پارازیت به خود دید تا اینکه شبکه فارسی۱ مجبور شد به ماهواره یوتل ست نقل مکان کند. شبکه فارسی وان در ماهواره یوتل ست w3a با فرکانس ۱۱۲۲۱سیمبل ریت ۲۷۵۰۰ قابل دریافت است.[نیازمند منبع]
سریالهای پخش شده
نام سریال کشور زمان پخش دفعات پخش
همسر یا دردسر پرچم کره جنوبی شنبه تا چهارشنبه ساعت ۲۰ ۱
عشق من، سام سون پرچم کره جنوبی شنبه تا چهارشنبه ساعت ۲۰ ۲
شب به شب پرچم کره جنوبی شنبه تا چهارشنبه ساعت ۲۰ ۳
خواهر دوست داشتنی من پرچم کره جنوبی شنبه تا چهارشنبه ساعت ۲۰ ۵
حصار چوبی پرچم ایالات متحده آمریکا پنج شنبه ها ساعت ۲۲ ۱
ویکتوریا پرچم کلمبیا شنبه تا چهارشنبه ساعت ۲۱ ۱
جسور و زیبا پرچم ایالات متحده آمریکا شنبه تا چهارشنبه ساعت ۱۹ ۱
ققنوس پرچم کره جنوبی شنبه تا چهارشنبه ساعت ۲۰ ۳
مونس و مونس پرچم کلمبیا شنبه تا چهارشنبه ساعت ۱۹ ۲
همسر من بینظیره پرچم کره جنوبی پنج شنبه ها و جمعه ها ساعت ۲۰ ۱
افسانهٔ افسونگر پرچم کره جنوبی شنبه تا چهارشنبه ساعت ۲۰ ۶
سفری دیگر پرچم ایالات متحده آمریکا شنبه تا چهارشنبه ساعت ۲۱ 2
در جستجوی پدر پرچم ایالات متحده آمریکا شنبه تا چهارشنبه ساعت ۱۹ ۳
آشنایی با مادر پرچم ایالات متحده آمریکا پنج شنبه ها و جمعه ها ساعت ۲۰ ۱
رویاهای شیشهای پرچم کره جنوبی پنج شنبه ها و جمعه ها ساعت ۲۰ 3
همسایهها پرچم کلمبیا شنبه تا چهارشنبه ساعت ۲۲ ۱
باران دروغ پرچم کره جنوبی شنبه تا چهارشنبه ساعت ۲۰ 7
با من بمان پرچم کره جنوبی شنبه تا چهارشنبه ساعت ۲۰ 8
طلسم زیبا پرچم ایالات متحده آمریکا شنبه تا چهارشنبه ساعت ۱۹ 4
الیسا کجاست پرچم ایالات متحده آمریکا شنبه تا چهارشنبه ساعت ۲۲ ۲
مجردها پرچم کره جنوبی پنج شنبه ها و جمعه ها ساعت ۲۰ ۳
در آرزوی ازدواج پرچم کره جنوبی پنج شنبه ها و جمعه ها ساعت ۲۰ ۴
دارما و گریگ پرچم ایالات متحده آمریکا پنجشنبه ها و جمعه ها ساعت ۲۰:۳۰ ۱
نقاب آنالیا پرچم ایالات متحده آمریکا شنبه تا چهارشنبه ساعت ۲۱ 3
۲۴ پرچم ایالات متحده آمریکا پنجشنبهها و جمعه ها ساعت ۲۲ ۱
ریبا پرچم ایالات متحده آمریکا پنج شنبه ها ساعت ۱۹ 1
هر چه بادا باد پرچم کره جنوبی پنج شنبه ها و جمعه ها ساعت ۲۰ ۱
مرد مُرده پرچم ایتالیا پنجشنبه ها و جمعه ها ساعت ۲۲ ۱
اوالونا پرچم ایالات متحده آمریکا شنبه تا چهارشنبه ساعت ۱۹ 3
آرزوی عروسک پارچهای پرچم ترکیه شنبه تا چهارشنبه ساعت ۱۸ 2
همسان پرچم ایالات متحده آمریکاFlag of Morocco.svg شنبه تا چهارشنبه ساعت ۲۱ ۴
ماهی تنگ بلور پرچم کره جنوبی شنبه تا چهارشنبه ساعت ۲۰ ۹
آتش بازی پرچم کره جنوبی پنجشنبه ها و جمعه ها ساعت ۲۰ ۲
پیمان خونین پرچم ایتالیا جمعه ها ساعت ۲۱
دو چهره پرچم کره جنوبی پنجشنبهها و جمعهها ساعت ۲۰ 3
وسوسه پرچم کره جنوبی شنبه تا چهارشنبه ساعت ۲۰
کارتل پرچم کلمبیا پنجشنبهها و جمعهها ساعت ۲۱
جیمی الیور و دوستان پرچم انگلستان پنج شنبه ها ساعت ۲۰:۳۰
تقدیر پرچم مکزیک شنبه تا چهارشنبه ساعت ۲۰
کافه پرنس پرچم کره جنوبی شنبه تا چهارشنبه ساعت ۱۹
انتخاب آخر پرچم کرواسی شنبه تا چهارشنبه ۲۲:۰۰
عشق و ترس پرچم کلمبیا شنبه تا چهارشنبه ۲۰:۰۰ -
واحد ضد مافیا پرچم ایتالیا شنبه تا چهارشنبه ۲۳:۰۰
رازهای پنهان پرچم یونان شنبه تا چهارشنبه ۲۲:۰۰
تاوان پرچم کلمبیا
پرچم ایالات متحده آمریکا شنبه تا چهارشنبه ۱۲:۰۰ -3
اُرورا پرچم ایالات متحده آمریکا شنبه تا چهارشنبه ۱۳:۰۰ -
حریم شکسته پرچم ایتالیا پنجشنبه ها ۲۱:۰۰ -
چشم عزیزم پرچم ایالات متحده آمریکا پنجشنبه ها ۲۰:۳۰ -
هنوز وایسادیم پرچم ایالات متحده آمریکا پنجشنبه ها ۲۰:۰۰ -
دنیای مالکوم پرچم ایالات متحده آمریکا پنجشنبه ها ۲۰:۳۰ -
پشت درهای بسته پرچم ایالات متحده آمریکا - -
شو اپرا پرچم ایالات متحده آمریکا - -
ترسا پرچم مکزیک شنبه تا چهارشنبه ۱۹:۰۰ ۳ -
در حال پخش[۳۰]
سریال های روزانه
ردیف نام کشور تعداد قسمت ها زمان روز زمان ایران
۱ مردان هرج و مرج پرچم ایالات متحده آمریکا ۱۸۲ ۴۵ دقیقه یک شنبه ۲۳:۰۰
۲ عشق و ترس پرچم کلمبیا ۹۰ ۴۵ دقیقه شنبه تا چهارشنبه ۲۰:۰۰
۳ واحد ضد مافیا پرچم ایتالیا ۴۸ ۶۰ دقیقه شنبه تا چهارشنبه ۲۳:۰۰
۴ رازهای پنهان پرچم یونان ۵۷۸ ۴۵ دقیقه شنبه تا چهارشنبه ۲۲:۰۰
۵ تاوان پرچم کلمبیا
پرچم ایالات متحده آمریکا ۱۰۷ ۴۵ دقیقه شنبه تا چهارشنبه ۱۲:۰۰
۶ اُرورا پرچم ایالات متحده آمریکا ۱۳۵ ۴۵ دقیقه شنبه تا چهارشنبه ۱۳:۰۰
۷ حریم شکسته پرچم ایتالیا ۲۴ ۵۰ دقیقه پنجشنبه ها ۲۱:۰۰
۸ چشم عزیزم پرچم ایالات متحده آمریکا ۱۲۲ ۲۲ دقیقه پنجشنبه ها ۲۰:۳۰
۹ هنوز وایسادیم پرچم ایالات متحده آمریکا ۸۸ ۲۱ دقیقه پنجشنبه ها ۲۰:۰۰
۱۰ دنیای مالکوم پرچم ایالات متحده آمریکا ۱۵۱ ۲۳ دقیقه پنجشنبه ها ۲۰:۳۰
برنامه گفتگو
ردیف نام کشور زمان روز زمان ایران
۱ چند شنبه با سینا پرچم ایالات متحده آمریکا ۴۵ دقیقه جمعه ها ۲۰:۰۰
بزودی
ردیف نام کشور زمان روز زمان ایران
۱ رویای شیرین پرچم افغانستان - دقیقه جمعه ها ۲۱:۰۰